Wil je notaris worden, dan is de beroepsopleiding notariaat een verplichte stap die je niet kunt overslaan. Deze opleiding is bedoeld voor startende kandidaat-notarissen en leert je alles wat je als beroepsbeoefenaar in de notariële praktijk nodig hebt. Zonder een succesvol afgeronde beroepsopleiding kun je niet waarnemen als notaris en ben je ook niet benoembaar tot (toegevoegd) notaris.
Wat is de beroepsopleiding notariaat precies?
De Beroepsopleiding Notariaat is een gespecialiseerde opleiding voor mensen die al werkzaam zijn als kandidaat-notaris. Je hebt dus eerst een juridische opleiding aan een universiteit afgerond, vaak notarieel recht of Nederlands recht, voordat je aan deze beroepsopleiding begint. De opleiding is geen reguliere universitaire studie, maar een praktijkgerichte vervolgopleiding die aansluit op je werk in het notariskantoor.
De opleiding wordt aangeboden door de Stichting Beroepsopleiding Notariaat (SBN). Deze stichting is verbonden aan de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) en is specifiek opgericht om kandidaat-notarissen klaar te stomen voor hun toekomstige rol als zelfstandig notaris.
Waarom is de opleiding verplicht?
Het notariaat is een gereguleerd beroep. Notarissen oefenen een publieke functie uit en stellen officiële akten op die rechtskracht hebben. Denk aan het kopen van een huis, het oprichten van een bv of het vastleggen van een testament. Omdat de gevolgen van fouten groot kunnen zijn, stelt de wet eisen aan wie dit werk mag doen.
Een kandidaat-notaris die wil waarnemen voor een notaris of zelf benoembaar wil worden tot (toegevoegd) notaris, moet de beroepsopleiding notariaat met goed gevolg afronden. Dit is vastgelegd in de Wet op het notarisambt. De opleiding zorgt ervoor dat je de praktische en juridische kennis hebt om zelfstandig en verantwoord te werken.
Wat leer je tijdens de opleiding?
De opleiding combineert theorie met de praktijk van het notariskantoor. Je leert niet alleen de juridische regels, maar ook hoe je die toepast in echte situaties. Onderwerpen die aan bod komen zijn onder meer:
- Notarieel personen- en familierecht, zoals huwelijkse voorwaarden en erfrecht
- Onroerend goedrecht en vastgoedtransacties
- Ondernemingsrecht, waaronder oprichting en structuurwijzigingen van rechtspersonen
- Beroepsethiek en de verantwoordelijkheden van de notaris als onafhankelijk ambtenaar
- Praktische vaardigheden, zoals het opstellen en beoordelen van akten
- Kantoormanagement en de bedrijfsvoering van een notariskantoor
De opleiding is zo opgezet dat je het geleerde direct kunt toepassen in je dagelijkse werk op het kantoor. Theorie en praktijk lopen dus hand in hand.
Hoe is de opleiding opgebouwd?
De beroepsopleiding notariaat duurt meerdere jaren en volg je naast je werk als kandidaat-notaris. Je bent dus fulltime in dienst bij een notariskantoor en volgt tegelijkertijd de opleiding. Dit maakt de opleiding intensief, maar ook direct toepasbaar.
De opleiding bestaat uit verschillende modules en onderdelen die je met goed gevolg moet afronden. Aan het einde legt de kandidaat examens af. Wie alle onderdelen succesvol afrondt, voldoet aan een van de belangrijkste voorwaarden voor benoeming tot notaris. De exacte structuur en planning van de modules worden bepaald door de Stichting Beroepsopleiding Notariaat.
Wat zijn de stappen naar het notarisambt?
De weg naar het notarisambt heeft een duidelijke volgorde. Dit zijn de stappen die je doorloopt:
- Afronden van een universitaire rechtenstudie, bij voorkeur met de specialisatie notarieel recht
- In dienst treden bij een notariskantoor als kandidaat-notaris
- Inschrijven voor en starten met de beroepsopleiding notariaat via de SBN
- Modules volgen en examens afleggen gedurende de opleiding
- De opleiding met goed gevolg afronden
- Voldoen aan de overige benoemingseisen, waarna je kunt worden voorgedragen voor benoeming tot (toegevoegd) notaris
Wat zijn de perspectieven na de opleiding?
Na het afronden van de beroepsopleiding heb je de bevoegdheid om als waarnemer op te treden en kom je in aanmerking voor benoeming tot toegevoegd notaris of notaris. Als toegevoegd notaris werk je nog onder supervisie van een notaris, maar je hebt al wel officiële bevoegdheden. Uiteindelijk kun je doorgroeien naar een zelfstandige notarispraktijk of partner worden in een notariskantoor.
Het notariaat biedt een breed werkterrein. Afhankelijk van je interesses kun je je specialiseren in vastgoed, familierecht, ondernemingsrecht of een combinatie daarvan. De beroepsopleiding geeft je de brede basis om in al deze richtingen aan de slag te gaan.
Veelgestelde vragen
Moet ik notarieel recht gestudeerd hebben om de beroepsopleiding notariaat te kunnen volgen?
Een studie notarieel recht is de meest voor de hand liggende voorbereiding op de beroepsopleiding notariaat, maar ook afgestudeerden in Nederlands recht kunnen in het notariaat werkzaam zijn. De exacte toelatingseisen hangen af van de functie en het kantoor waarbij je in dienst treedt. Voor de beroepsopleiding zelf gelden de eisen die de Stichting Beroepsopleiding Notariaat stelt.
Kan ik de beroepsopleiding voltijds volgen zonder te werken?
Nee, de beroepsopleiding notariaat is een deeltijdopleiding die je volgt naast je baan als kandidaat-notaris. Je moet dus werkzaam zijn bij een notariskantoor. De praktijkervaring die je daar opdoet, maakt onderdeel uit van je ontwikkeling als toekomstig notaris.
Hoe lang duurt de beroepsopleiding notariaat?
De opleiding duurt meerdere jaren en wordt gevolgd naast je werk. Een exacte looptijd in jaren is afhankelijk van de opbouw van de modules en het tempo waarin je ze doorloopt. Voor actuele informatie over de duur kun je het beste de website van de Stichting Beroepsopleiding Notariaat raadplegen.
Wat is het verschil tussen een kandidaat-notaris en een toegevoegd notaris?
Een kandidaat-notaris is iemand die werkzaam is in een notariskantoor maar nog geen zelfstandige notariële bevoegdheden heeft. Na het afronden van de beroepsopleiding en benoeming wordt je een toegevoegd notaris. Een toegevoegd notaris heeft officiële bevoegdheden, maar werkt nog in samenwerking met een notaris. Een notaris is volledig zelfstandig benoemd en draagt de eindverantwoordelijkheid voor de praktijk.

