Goederen verkopen aan het buitenland: dat is in één zin wat export betekent. Concreter gezegd is export het uitvoeren van producten, planten of dieren vanuit het eigen land naar een ander land. Wat is export in de praktijk? Het gaat om alles wat een bedrijf of land naar buiten brengt om daar te verkopen of te leveren.
Hoe werkt export precies?
Bij export verplaatsen goederen zich van het ene land naar het andere. Een Nederlandse kaasmaker die zijn kazen naar Japan stuurt, exporteert. Een bloemenveiling die rozen naar Duitsland verzendt, exporteert ook. Het maakt niet uit of het om grote of kleine hoeveelheden gaat, de handeling is hetzelfde: je brengt iets de grens over om het elders te verkopen of te leveren.
Daarbij maak je onderscheid tussen twee situaties. Exporteer je naar een land binnen de Europese Unie, dan gelden andere regels dan wanneer je naar een land buiten de EU stuurt. Landen buiten de EU worden ook wel “derde landen” genoemd. Denk aan de Verenigde Staten, China of Brazilië. Bij export naar derde landen komen er vaak extra documenten, keuringen en douaneformaliteiten bij kijken.
Wat is het verschil tussen export en import?
Export en import zijn elkaars tegenhanger. Bij export stuur je iets het land uit. Bij import haal je iets het land in. Nederland koopt bijvoorbeeld koffie uit Brazilië: dat is import. Datzelfde Brazilië koopt Nederlandse machines: dat is voor Nederland export.
Als een land meer exporteert dan importeert, spreek je van een exportoverschot. De inkomsten uit export zijn dan hoger dan de kosten van de import. Dat wordt over het algemeen gezien als een teken van een sterke handelspositie.
Welke soorten export bestaan er?
Niet alle export is hetzelfde. Er zijn een paar veelgebruikte vormen:
- Directe export: je verkoopt rechtstreeks aan een klant in het buitenland, zonder tussenpersoon.
- Indirecte export: je werkt via een tussenpersoon, zoals een importeur of agent in het andere land.
- Wederuitvoer: je voert goederen uit die je zelf eerder hebt ingevoerd, zonder ze te bewerken. Nederland is hier bekend om, mede dankzij de Rotterdamse haven.
- Dienstenexport: niet alleen fysieke producten worden geëxporteerd. Ook diensten, zoals software, advies of toerisme, kunnen als export worden gezien als een buitenlandse klant ervoor betaalt.
Waarom is export belangrijk?
Voor bedrijven biedt export de kans om meer klanten te bereiken dan alleen in eigen land. Een grotere markt betekent meer omzetmogelijkheden. Voor landen als Nederland, met een relatief kleine thuismarkt, is export dan ook van groot belang voor de economie.
Exporteren zorgt ook voor meer werkgelegenheid. Bedrijven die internationaal handelen, groeien vaak sneller dan bedrijven die zich alleen op de binnenlandse markt richten. Bovendien verspreid je als exporterend bedrijf je risico: als de vraag in eigen land afneemt, kun je terugvallen op buitenlandse afnemers.
Waar moet je op letten als je gaat exporteren?
Exporteren brengt extra stappen met zich mee. Hier zijn de belangrijkste aandachtspunten op een rij:
- Douanedocumenten: bij export buiten de EU moet je aangifte doen bij de douane. Je hebt de juiste papieren nodig om goederen de grens over te krijgen.
- Certificaten en keuringen: sommige producten, zoals voeding, planten of dieren, hebben speciale exportcertificaten nodig. In Nederland verzorgt de NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) deze keuringen voor veel producten.
- Invoerregels van het bestemmingsland: elk land heeft eigen regels over wat er ingevoerd mag worden. Informeer je altijd van tevoren over de regels in het land waar je naartoe exporteert.
- Taal en cultuur: zorg dat je communicatie aansluit bij het land van bestemming. Een goede vertaling en begrip van lokale gewoonten helpen enorm.
- Betaling en valuta: spreek duidelijk af in welke munt er betaald wordt en hoe betalingen worden geregeld. Wisselkoersen kunnen invloed hebben op je marge.
- Transport en verzekering: regel betrouwbaar transport en sluit een goede verzekering af voor de goederen onderweg.
Export in Nederland
Nederland behoort tot de grootste exportlanden ter wereld, mede dankzij de ligging aan zee en de aanwezigheid van grote havens en luchthavens. Producten als bloemen, zuivel, groenten en machines verlaten dagelijks het land richting andere markten. Die sterke exportpositie is niet toevallig: Nederland heeft een goed ontwikkeld logistiek netwerk en veel ervaring met internationale handel.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen export binnen en buiten de EU?
Bij export naar andere EU-landen gelden er geen douaneformaliteiten, omdat er binnen de EU vrij verkeer van goederen is. Bij export naar landen buiten de EU, de zogenoemde derde landen, moet je wel aangifte doen bij de douane en zijn er vaak extra documenten of certificaten nodig.
Heeft elk bedrijf een vergunning nodig om te exporteren?
Niet voor alle producten heb je een speciale vergunning nodig. Voor gewone handelsgoederen volstaan de gebruikelijke douanepapieren. Maar voor bepaalde producten, zoals gevaarlijke stoffen, wapens of specifieke dierlijke producten, gelden aanvullende regels en is een vergunning of certificaat verplicht.
Wat is wederuitvoer?
Wederuitvoer betekent dat je goederen uitvoert die je zelf eerder hebt ingevoerd, zonder ze te bewerken of te verwerken. Je fungeert dan als doorvoerland. Nederland is hier een goed voorbeeld van: veel goederen komen via Rotterdam binnen en gaan via diezelfde route door naar andere landen.
Kan een klein bedrijf ook exporteren?
Ja, ook kleine bedrijven kunnen exporteren. Je hoeft geen groot internationaal concern te zijn om producten of diensten in het buitenland te verkopen. Webshops verkopen bijvoorbeeld regelmatig aan klanten in andere landen, wat ook als export telt. De regels gelden voor ieder bedrijf, ongeacht de grootte.